ΙΛΙΑΔΟΣ Φ – VRBIS ET ORBIS

ΙΛΙΑΔΟΣ Φ

Μάχη παραποτάμιος

[1] Ἀλλ’ ὅτε δὴ πόρον ἷξον ἐϋρρεῖος ποταμοῖο

[2] Ξάνθου δινήεντος, ὃν ἀθάνατος τέκετο Ζεύς,

[3] ἔνθα διατμήξας τοὺς μὲν πεδίον δὲ δίωκε

[4] πρὸς πόλιν, ᾗ περ Ἀχαιοὶ ἀτυζόμενοι φοβέοντο

[5] ἤματι τῷ προτέρῳ, ὅτε μαίνετο φαίδιμος Ἕκτωρ·

[6] τῇ ῥ’ οἵ γε προχέοντο πεφυζότες, ἠέρα δ’ Ἥρη

[7] πίτνα πρόσθε βαθεῖαν ἐρυκέμεν· ἡμίσεες δὲ

[8] ἐς ποταμὸν εἰλεῦντο βαθύρροον ἀργυροδίνην,

[9] ἐν δ’ ἔπεσον μεγάλῳ πατάγῳ, βράχε δ’ αἰπὰ ῥέεθρα,

[10] ὄχθαι δ’ ἀμφὶ περὶ μεγάλ’ ἴαχον· οἳ δ’ ἀλαλητῷ

[11] ἔννεον ἔνθα καὶ ἔνθα ἑλισσόμενοι περὶ δίνας.

[12] ὡς δ’ ὅθ’ ὑπὸ ῥιπῆς πυρὸς ἀκρίδες ἠερέθονται

[13] φευγέμεναι ποταμὸν δέ· τὸ δὲ φλέγει ἀκάματον πῦρ

[14] ὄρμενον ἐξαίφνης, ταὶ δὲ πτώσσουσι καθ’ ὕδωρ·

[15] ὣς ὑπ’ Ἀχιλλῆος Ξάνθου βαθυδινήεντος

[16] πλῆτο ῥόος κελάδων ἐπιμὶξ ἵππων τε καὶ ἀνδρῶν.

[17] αὐτὰρ ὁ διογενὴς δόρυ μὲν λίπεν αὐτοῦ ἐπ’ ὄχθῃ

[18] κεκλιμένον μυρίκῃσιν, ὁ δ’ ἔσθορε δαίμονιἶσος

[19] φάσγανον οἶον ἔχων, κακὰ δὲ φρεσὶ μήδετο ἔργα,

[20] τύπτε δ’ ἐπιστροφάδην· τῶν δὲ στόνος ὄρνυτ’ ἀεικὴς

[21] ἄορι θεινομένων, ἐρυθαίνετο δ’ αἵματι ὕδωρ.

[22] ὡς δ’ ὑπὸ δελφῖνος μεγακήτεος ἰχθύες ἄλλοι

[23] φεύγοντες πιμπλᾶσι μυχοὺς λιμένος εὐόρμου

[24] δειδιότες· μάλα γάρ τε κατεσθίει ὅν κε λάβῃσιν·

[25] ὣς Τρῶες ποταμοῖο κατὰ δεινοῖο ῥέεθρα

[26] πτῶσσον ὑπὸ κρημνούς. ὁ δ’ ἐπεὶ κάμε χεῖρας ἐναίρων,

[27] ζωοὺς ἐκ ποταμοῖο δυώδεκα λέξατο κούρους

[28] ποινὴν Πατρόκλοιο Μενοιτιάδαο θανόντος·

[29] τοὺς ἐξῆγε θύραζε τεθηπότας ἠύ̈τε νεβρούς,

[30] δῆσε δ’ ὀπίσσω χεῖρας ἐϋτμήτοισιν ἱμᾶσι,

[31] τοὺς αὐτοὶ φορέεσκον ἐπὶ στρεπτοῖσι χιτῶσι,

[32] δῶκε δ’ ἑταίροισιν κατάγειν κοίλας ἐπὶ νῆας.

[33] αὐτὰρ ὁ ἂψ ἐπόρουσε δαϊζέμεναι μενεαίνων.

[34] ἔνθ’ υἷι Πριάμοιο συνήντετο Δαρδανίδαο

[35] ἐκ ποταμοῦ φεύγοντι Λυκάονι, τόν ῥά ποτ’ αὐτὸς

[36] ἦγε λαβὼν ἐκ πατρὸς ἀλωῆς οὐκ ἐθέλοντα

[37] ἐννύχιος προμολών· ὁ δ’ ἐρινεὸν ὀξέϊ χαλκῷ

[38] τάμνε νέους ὄρπηκας, ἵν’ ἅρματος ἄντυγες εἶεν·

[39] τῷ δ’ ἄρ’ ἀνώϊστον κακὸν ἤλυθε δῖοςἈχιλλεύς.

[40] καὶ τότε μέν μιν Λῆμνον ἐϋκτιμένην ἐπέρασσε

[41] νηυσὶν ἄγων, ἀτὰρ υἱὸς Ἰήσονος ὦνον ἔδωκε·

[42] κεῖθεν δὲ ξεῖνός μιν ἐλύσατο πολλὰ δ’ ἔδωκεν

[43] Ἴμβριος Ἠετίων, πέμψεν δ’ ἐς δῖαν Ἀρίσβην·

[44] ἔνθεν ὑπεκπροφυγὼν πατρώϊον ἵκετο δῶμα.

[45] ἕνδεκα δ’ ἤματα θυμὸν ἐτέρπετο οἷσι φίλοισιν

[46] ἐλθὼν ἐκ Λήμνοιο· δυωδεκάτῃ δέ μιν αὖτις

[47] χερσὶν Ἀχιλλῆος θεὸς ἔμβαλεν, ὅς μιν ἔμελλε

[48] πέμψειν εἰς Ἀί̈δαο καὶ οὐκ ἐθέλοντα νέεσθαι.

[49] τὸν δ’ ὡς οὖν ἐνόησε ποδάρκης δῖος Ἀχιλλεὺς

[50] γυμνὸν ἄτερ κόρυθός τε καὶ ἀσπίδος, οὐδ’ ἔχεν ἔγχος,

[51] ἀλλὰ τὰ μέν ῥ’ ἀπὸ πάντα χαμαὶ βάλε· τεῖρε γὰρ ἱδρὼς

[52] φεύγοντ’ἐκ ποταμοῦ, κάματος δ’ ὑπὸ γούνατ’ ἐδάμνα·

[53] ὀχθήσας δ’ ἄρα εἶπε πρὸς ὃν μεγαλήτορα θυμόν·

[54] ὢ πόποι ἦ μέγα θαῦμα τόδ’ ὀφθαλμοῖσιν ὁρῶμαι·

[55] ἦ μάλα δὴ Τρῶες μεγαλήτορες οὕς περ ἔπεφνον

[56] αὖτις ἀναστήσονται ὑπὸ ζόφου ἠερόεντος,

[57] οἷον δὴ καὶ ὅδ’ ἦλθε φυγὼν ὕπο νηλεὲς ἦμαρ

[58] Λῆμνον ἐς ἠγαθέην πεπερημένος· οὐδέ μιν ἔσχε

[59] πόντος ἁλὸς πολιῆς, ὁ πολέας ἀέκοντας ἐρύκει.

[60] ἀλλ’ ἄγε δὴ καὶ δουρὸς ἀκωκῆς ἡμετέροιο

[61] γεύσεται, ὄφρα ἴδωμαι ἐνὶ φρεσὶν ἠδὲ δαείω

[62] ἢ ἄρ’ ὁμῶς καὶ κεῖθεν ἐλεύσεται, ἦ μιν ἐρύξει

[63] γῆ φυσίζοος, ἥ τε κατὰ κρατερόν περ ἐρύκει.

[64] ὣς ὅρμαινε μένων· ὁ δέ οἱ σχεδὸν ἦλθε τεθηπὼς

[65] γούνων ἅψασθαι μεμαώς, περὶ δ’ ἤθελε θυμῷ

[66] ἐκφυγέειν θάνατόν τε κακὸν καὶ κῆρα μέλαιναν.

[67] ἤτοι ὁ μὲν δόρυ μακρὸν ἀνέσχετο δῖος Ἀχιλλεὺς

[68] οὐτάμεναι μεμαώς, ὁ δ’ ὑπέδραμε καὶ λάβε γούνων

[69] κύψας· ἐγχείη δ’ ἄρ’ ὑπὲρ νώτου ἐνὶ γαίῃ

[70] ἔστη ἱεμένη χροὸς ἄμεναι ἀνδρομέοιο.

[71] αὐτὰρ ὁ τῇ ἑτέρῃ μὲν ἑλὼν ἐλλίσσετο γούνων,

[72] τῇ δ’ ἑτέρῃ ἔχεν ἔγχος ἀκαχμένον οὐδὲ μεθίει·

[73] καί μιν φωνήσας ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·

[74] γουνοῦμαι ς’ Ἀχιλεῦ· σὺ δέ μ’ αἴδεο καί μ’ ἐλέησον·

[75] ἀντί τοί εἰμ’ ἱκέταο διοτρεφὲς αἰδοίοιο·

[76] πὰρ γὰρ σοὶ πρώτῳ πασάμην Δημήτερος ἀκτὴν

[77] ἤματι τῷ ὅτε μ’ εἷλες ἐϋκτιμένῃ ἐν ἀλωῇ,

[78] καί μ’ ἐπέρασσας ἄνευθεν ἄγων πατρός τε φίλων τε

[79] Λῆμνον ἐς ἠγαθέην, ἑκατόμβοιον δέ τοι ἦλφον.

[80] νῦν δὲ λύμην τρὶς τόσσα πορών· ἠὼς δέ μοί ἐστιν

[81] ἥδε δυωδεκάτη, ὅτ’ ἐς Ἴλιον εἰλήλουθα

[82] πολλὰ παθών· νῦν αὖ με τεῇς ἐν χερσὶν ἔθηκε

[83] μοῖρ’ ὀλοή· μέλλω που ἀπεχθέσθαι Διὶ πατρί,

[84] ὅς με σοὶ αὖτις δῶκε· μινυνθάδιον δέ με μήτηρ

[85] γείνατο Λαοθόη θυγάτηρ Ἄλταο γέροντος

[86] Ἄλτεω, ὃς Λελέγεσσι φιλοπτολέμοισιν ἀνάσσει

[87] Πήδασον αἰπήεσσαν ἔχων ἐπὶ Σατνιόεντι.

[88] τοῦ δ’ ἔχε θυγατέρα Πρίαμος, πολλὰς δὲ καὶ ἄλλας·

[89] τῆς δὲ δύω γενόμεσθα, σὺ δ’ ἄμφω δειροτομήσεις,

[90] ἤτοι τὸν πρώτοισι μετὰ πρυλέεσσι δάμασσας

[91] ἀντίθεον Πολύδωρον, ἐπεὶ βάλες ὀξέϊ δουρί·

[92] νῦν δὲ δὴ ἐνθάδ’ ἐμοὶ κακὸν ἔσσεται· οὐ γὰρ ὀί̈ω

[93] σὰς χεῖρας φεύξεσθαι, ἐπεί ῥ’ ἐπέλασσέ γε δαίμων.

[94] ἄλλο δέ τοι ἐρέω, σὺ δ’ ἐνὶ φρεσὶ βάλλεο σῇσι·

[95] μή με κτεῖν’, ἐπεὶ οὐχ ὁμογάστριος Ἕκτορός εἰμι,

[96] ὅς τοι ἑταῖρον ἔπεφνεν ἐνηέα τε κρατερόν τε.

[97] ὣς ἄρα μιν Πριάμοιο προσηύδα φαίδιμος υἱὸς

[98] λισσόμενος ἐπέεσσιν, ἀμείλικτον δ’ ὄπ’ ἄκουσε·

[99] νήπιε μή μοι ἄποινα πιφαύσκεο μηδ’ ἀγόρευε·

[100] πρὶν μὲν γὰρ Πάτροκλον ἐπισπεῖν αἴσιμον ἦμαρ

[101] τόφρά τί μοι πεφιδέσθαι ἐνὶ φρεσὶ φίλτερον ἦεν

[102] Τρώων, καὶ πολλοὺς ζωοὺς ἕλον ἠδ’ ἐπέρασσα·

[103] νῦν δ’ οὐκ ἔσθ’ ὅς τις θάνατον φύγῃ ὅν κε θεός γε

[104] Ἰλίου προπάροιθεν ἐμῇς ἐν χερσὶ βάλῃσι

[105] καὶ πάντων Τρώων, περὶ δ’ αὖ Πριάμοιό γε παίδων.

[106] ἀλλὰ φίλος θάνε καὶ σύ· τί ἦ ὀλοφύρεαι οὕτως;

[107] κάτθανε καὶ Πάτροκλος, ὅ περ σέο πολλὸν ἀμείνων.

[108] οὐχ ὁράαις οἷος καὶ ἐγὼ καλός τε μέγας τε;

[109] πατρὸς δ’ εἴμ’ ἀγαθοῖο, θεὰ δέ με γείνατο μήτηρ·

[110] ἀλλ’ ἔπι τοι καὶ ἐμοὶ θάνατος καὶ μοῖρα κραταιή·

[111] ἔσσεται ἢ ἠὼς ἢ δείλη ἢ μέσον ἦμαρ

[112] ὁππότε τις καὶ ἐμεῖο Ἄρῃ ἐκ θυμὸν ἕληται

[113] ἢ ὅ γε δουρὶ βαλὼν ἢ ἀπὸ νευρῆφιν ὀϊστῷ.

[114] ὣς φάτο, τοῦ δ’ αὐτοῦ λύτο γούνατα καὶ φίλον ἦτορ·

[115] ἔγχος μέν ῥ’ ἀφέηκεν, ὁ δ’ ἕζετο χεῖρε πετάσσας

[116] ἀμφοτέρας· Ἀχιλεὺς δὲ ἐρυσσάμενος ξίφος ὀξὺ

[117] τύψε κατὰ κληῖ̈δα παρ’ αὐχένα, πᾶν δέ οἱ εἴσω

[118] δῦ ξίφος ἄμφηκες· ὁ δ’ ἄρα πρηνὴς ἐπὶ γαίῃ

[119] κεῖτο ταθείς, ἐκ δ’ αἷμα μέλαν ῥέε, δεῦε δὲ γαῖαν.

[120] τὸν δ’ Ἀχιλεὺς ποταμὸν δὲ λαβὼν ποδὸς ἧκε φέρεσθαι,

[121] καί οἱ ἐπευχόμενος ἔπεα πτερόεντ’ ἀγόρευεν·

[122] ἐνταυθοῖ νῦν κεῖσο μετ’ ἰχθύσιν, οἵ ς’ ὠτειλὴν

[123] αἷμ’ ἀπολιχμήσονται ἀκηδέες· οὐδέ σε μήτηρ

[124] ἐνθεμένη λεχέεσσι γοήσεται, ἀλλὰ Σκάμανδρος

[125] οἴσει δινήεις εἴσω ἁλὸς εὐρέα κόλπον·

[126] θρῴσκων τις κατὰ κῦμα μέλαιναν φρῖχ’ ὑπαί̈ξει

[127] ἰχθύς, ὅς κε φάγῃσι Λυκάονος ἀργέτα δημόν.

[128] φθείρεσθ’ εἰς ὅ κεν ἄστυ κιχείομεν Ἰλίου ἱρῆς

[129] ὑμεῖς μὲν φεύγοντες, ἐγὼ δ’ ὄπιθεν κεραί̈ζων.

[130] οὐδ’ ὑμῖν ποταμός περ ἐύ̈ρροος ἀργυροδίνης

[131] ἀρκέσει, ᾧ δὴ δηθὰ πολέας ἱερεύετε ταύρους,

[132] ζωοὺς δ’ ἐν δίνῃσι καθίετε μώνυχας ἵππους.

[133] ἀλλὰ καὶ ὧς ὀλέεσθε κακὸν μόρον, εἰς ὅ κε πάντες

[134] τίσετε Πατρόκλοιο φόνον καὶ λοιγὸν Ἀχαιῶν,

[135] οὓς ἐπὶ νηυσὶ θοῇσιν ἐπέφνετε νόσφιν ἐμεῖο.

[136] ὣς ἄρ’ ἔφη, ποταμὸς δὲ χολώσατο κηρόθι μᾶλλον,

[137] ὅρμηνεν δ’ ἀνὰ θυμὸν ὅπως παύσειε πόνοιο

[138] δῖον Ἀχιλλῆα, Τρώεσσι δὲ λοιγὸν ἀλάλκοι.

[139] τόφρα δὲ Πηλέος υἱὸς ἔχων δολιχόσκιον ἔγχος

[140] Ἀστεροπαίῳ ἐπᾶλτο κατακτάμεναι μενεαίνων

[141] υἱέϊ Πηλεγόνος· τὸν δ’ Ἀξιὸς εὐρυρέεθρος

[142] γείνατο καὶ Περίβοια Ἀκεσσαμενοῖο θυγατρῶν

[143] πρεσβυτάτη· τῇ γάρ ῥα μίγη ποταμὸς βαθυδίνης.

[144] τῷ ῥ’ Ἀχιλεὺς ἐπόρουσεν, ὁ δ’ ἀντίος ἐκ ποταμοῖο

[145] ἔστη ἔχων δύο δοῦρε· μένος δέ οἱ ἐν φρεσὶ θῆκε

[146] Ξάνθος, ἐπεὶ κεχόλωτο δαϊκταμένων αἰζηῶν,

[147] τοὺς Ἀχιλεὺς ἐδάϊζε κατὰ ῥόον οὐδ’ ἐλέαιρεν.

[148] οἳ δ’ ὅτε δὴ σχεδὸν ἦσαν ἐπ’ ἀλλήλοισιν ἰόντες,

[149] τὸν πρότερος προσέειπε ποδάρκης δῖος Ἀχιλλεύς·

[150] τίς πόθεν εἰς ἀνδρῶν ὅ μευ ἔτλης ἀντίος ἐλθεῖν;

[151] δυστήνων δέ τε παῖδες ἐμῷ μένει ἀντιόωσι.

[152] τὸν δ’ αὖ Πηλεγόνος προσεφώνεε φαίδιμος υἱός·

[153] Πηλεί̈δη μεγάθυμε τί ἦ γενεὴν ἐρεείνεις;

[154] εἴμ’ ἐκ Παιονίης ἐριβώλου τηλόθ’ ἐούσης

[155] Παίονας ἄνδρας ἄγων δολιχεγχέας· ἥδε δέ μοι νῦν

[156] ἠὼς ἑνδεκάτη ὅτε Ἴλιον εἰλήλουθα.

[157] αὐτὰρ ἐμοὶ γενεὴ ἐξ Ἀξιοῦ εὐρὺ ῥέοντος

[158] Ἀξιοῦ, ὃς κάλλιστον ὕδωρ ἐπὶ γαῖαν ἵησιν,

[159] ὃς τέκε Πηλεγόνα κλυτὸν ἔγχεϊ· τὸν δ’ ἐμέ φασι

[160] γείνασθαι· νῦν αὖτε μαχώμεθα φαίδιμ’ Ἀχιλλεῦ.

[161] ὣς φάτ’ ἀπειλήσας, ὁ δ’ ἀνέσχετο δῖος Ἀχιλλεὺς

[162] Πηλιάδα μελίην· ὁ δ’ ἁμαρτῇ δούρασιν ἀμφὶς

[163] ἥρως Ἀστεροπαῖος, ἐπεὶ περιδέξιος ἦεν.

[164] καί ῥ’ ἑτέρῳ μὲν δουρὶ σάκος βάλεν, οὐδὲ διὰ πρὸ

[165] ῥῆξε σάκος· χρυσὸς γὰρ ἐρύκακε δῶρα θεοῖο·

[166] τῷ δ’ ἑτέρῳ μιν πῆχυν ἐπιγράβδην βάλε χειρὸς

[167] δεξιτερῆς, σύτο δ’ αἷμα κελαινεφές· ἣ δ’ ὑπὲρ αὐτοῦ

[168] γαίῃ ἐνεστήρικτο λιλαιομένη χροὸς ἆσαι.

[169] δεύτερος αὖτ’ Ἀχιλεὺς μελίην ἰθυπτίωνα

[170] Ἀστεροπαίῳ ἐφῆκε κατακτάμεναι μενεαίνων.

[171] καὶ τοῦ μέν ῥ’ ἀφάμαρτεν, ὁ δ’ ὑψηλὴν βάλεν ὄχθην,

[172] μεσσοπαγὲς δ’ ἄρ’ ἔθηκε κατ’ ὄχθης μείλινον ἔγχος.

[173] Πηλεί̈δης δ’ ἄορ ὀξὺ ἐρυσσάμενος παρὰ μηροῦ

[174] ἆλτ’ ἐπί οἱ μεμαώς· ὁ δ’ ἄρα μελίην Ἀχιλῆος

[175] οὐ δύνατ’ ἐκ κρημνοῖο ἐρύσσαι χειρὶ παχείῃ.

[176] τρὶς μέν μιν πελέμιξεν ἐρύσσασθαι μενεαίνων,

[177] τρὶς δὲ μεθῆκε βίης· τὸ δὲ τέτρατον ἤθελεθυμῷ

[178] ἆξαι ἐπιγνάμψας δόρυ μείλινον Αἰακίδαο,

[179] ἀλλὰ πρὶν Ἀχιλεὺς σχεδὸν ἄορι θυμὸν ἀπηύρα.

[180] γαστέρα γάρ μιν τύψε παρ’ ὀμφαλόν, ἐκ δ’ ἄρα πᾶσαι

[181] χύντο χαμαὶ χολάδες· τὸν δὲ σκότος ὄσσε κάλυψεν

[182] ἀσθμαίνοντ’· Ἀχιλεὺς δ’ ἄρ’ ἐνὶ στήθεσσιν ὀρούσας

[183] τεύχεά τ’ ἐξενάριξε καὶ εὐχόμενος ἔπος ηὔδα·

[184] κεῖς’ οὕτως· χαλεπόν τοι ἐρισθενέος Κρονίωνος

[185] παισὶν ἐριζέμεναι ποταμοῖό περ ἐκγεγαῶτι.

[186] φῆσθα σὺ μὲν ποταμοῦ γένος ἔμμεναι εὐρὺ ῥέοντος,

[187] αὐτὰρ ἐγὼ γενεὴν μεγάλου Διὸς εὔχομαι εἶναι.

[188] τίκτέ μ’ ἀνὴρ πολλοῖσιν ἀνάσσων Μυρμιδόνεσσι

[189] Πηλεὺς Αἰακίδης· ὁ δ’ ἄρ’ Αἰακὸς ἐκ Διὸς ἦεν.

[190] τὼ κρείσσων μὲν Ζεὺς ποταμῶν ἁλιμυρηέντων,

[191] κρείσσων αὖτε Διὸς γενεὴ ποταμοῖο τέτυκται.

[192] καὶ γὰρ σοὶ ποταμός γε πάρα μέγας, εἰ δύναταί τι

[193] χραισμεῖν· ἀλλ’ οὐκ ἔστι Διὶ Κρονίωνι μάχεσθαι,

[194] τῷ οὐδὲ κρείων Ἀχελώϊος ἰσοφαρίζει,

[195] οὐδὲ βαθυρρείταο μέγα σθένος Ὠκεανοῖο,

[196] ἐξ οὗ περ πάντες ποταμοὶ καὶ πᾶσα θάλασσα

[197] καὶ πᾶσαι κρῆναι καὶ φρείατα μακρὰ νάουσιν·

[198] ἀλλὰ καὶ ὃς δείδοικε Διὸς μεγάλοιο κεραυνὸν

[199] δεινήν τε βροντήν, ὅτ’ ἀπ’ οὐρανόθεν σμαραγήσῃ.

[200] ἦ ῥα, καὶ ἐκ κρημνοῖο ἐρύσσατο χάλκεον ἔγχος,

[201] τὸν δὲ κατ’ αὐτόθι λεῖπεν, ἐπεὶ φίλον ἦτορ ἀπηύρα,

[202] κείμενον ἐν ψαμάθοισι, δίαινε δέ μιν μέλαν ὕδωρ.

[203] τὸν μὲν ἄρ’ ἐγχέλυές τε καὶ ἰχθύες ἀμφεπένοντο

[204] δημὸν ἐρεπτόμενοι ἐπινεφρίδιον κείροντες·

[205] αὐτὰρ ὁ βῆ ῥ’ ἰέναι μετὰ Παίονας ἱπποκορυστάς,

[206] οἵ ῥ’ ἔτι πὰρ ποταμὸν πεφοβήατο δινήεντα,

[207] ὡς εἶδον τὸν ἄριστον ἐνὶ κρατερῇ ὑσμίνῃ

[208] χέρς’ ὕπο Πηλεί̈δαο καὶ ἄορι ἶφι δαμέντα.

[209] ἔνθ’ ἕλε Θερσίλοχόν τε Μύδωνά τε Ἀστύπυλόν τε

[210] Μνῆσόν τε Θρασίον τε καὶ Αἴνιον ἠδ’ Ὀφελέστην·

[211] καί νύ κ’ ἔτι πλέονας κτάνε Παίονας ὠκὺς Ἀχιλλεύς,

[212] εἰ μὴ χωσάμενος προσέφη ποταμὸς βαθυδίνης

[213] ἀνέρι εἰσάμενος, βαθέης δ’ ἐκ φθέγξατο δίνης·

[214] ὦ Ἀχιλεῦ, περὶ μὲν κρατέεις, περὶ δ’ αἴσυλα ῥέζεις

[215] ἀνδρῶν· αἰεὶ γάρ τοι ἀμύνουσιν θεοὶ αὐτοί.

[216] εἴ τοι Τρῶας ἔδωκε Κρόνου παῖς πάντας ὀλέσσαι,

[217] ἐξ ἐμέθεν γ’ ἐλάσας πεδίον κάτα μέρμερα ῥέζε·

[218] πλήθει γὰρ δή μοι νεκύων ἐρατεινὰ ῥέεθρα,

[219] οὐδέ τί πῃ δύναμαι προχέειν ῥόον εἰς ἅλα δῖαν

[220] στεινόμενος νεκύεσσι, σὺ δὲ κτείνεις ἀϊδήλως.

[221] ἀλλ’ ἄγε δὴ καὶ ἔασον· ἄγη μ’ ἔχει ὄρχαμε λαῶν.

[222] τὸν δ’ ἀπαμειβόμενος προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς·

[223] ἔσται ταῦτα Σκάμανδρε διοτρεφές, ὡς σὺ κελεύεις.

[224] Τρῶας δ’ οὐ πρὶν λήξω ὑπερφιάλους ἐναρίζων,

[225] πρὶν ἔλσαι κατὰ ἄστυ καὶ Ἕκτορι πειρηθῆναι

[226] ἀντιβίην, ἤ κέν με δαμάσσεται, ἦ κεν ἐγὼ τόν.

[227] ὣς εἰπὼν Τρώεσσιν ἐπέσσυτο δαίμονι ἶσος·

[228] καὶ τότ’ Ἀπόλλωνα προσέφη ποταμὸς βαθυδίνης·

[229] ὢ πόποι ἀργυρότοξε Διὸς τέκος οὐ σύ γε βουλὰς

[230] εἰρύσαο Κρονίωνος, ὅ τοι μάλα πόλλ’ ἐπέτελλε

[231] Τρωσὶ παρεστάμεναι καὶ ἀμύνειν, εἰς ὅ κεν ἔλθῃ

[232] δείελος ὀψὲ δύων, σκιάσῃ δ’ ἐρίβωλον ἄρουραν.

[233] ἦ, καὶ Ἀχιλλεὺς μὲν δουρικλυτὸς ἔνθορε μέσσῳ

[234] κρημνοῦ ἀπαί̈ξας· ὁ δ’ ἐπέσσυτο οἴδματι θύων,

[235] πάντα δ’ ὄρινε ῥέεθρα κυκώμενος, ὦσε δὲ νεκροὺς

[236] πολλούς, οἵ ῥα κατ’ αὐτὸν ἅλις ἔσαν, οὓς κτάν’ Ἀχιλλεύς

[237] τοὺς ἔκβαλλε θύραζε μεμυκὼς ἠύ̈τε ταῦρος

[238] χέρσον δέ· ζωοὺς δὲ σάω κατὰ καλὰ ῥέεθρα,

[239] κρύπτων ἐν δίνῃσι βαθείῃσιν μεγάλῃσι.

[240] δεινὸν δ’ ἀμφ’ Ἀχιλῆα κυκώμενον ἵστατο κῦμα,

[241] ὤθει δ’ ἐν σάκεϊ πίπτων ῥόος· οὐδὲ πόδεσσιν

[242] εἶχε στηρίξασθαι· ὁ δὲ πτελέην ἕλε χερσὶν

[243] εὐφυέα μεγάλην· ἣ δ’ ἐκ ῥιζῶν ἐριποῦσα

[244] κρημνὸν ἅπαντα διῶσεν, ἐπέσχε δὲ καλὰ ῥέεθρα

[245] ὄζοισιν πυκινοῖσι, γεφύρωσεν δέ μιν αὐτὸν

[246] εἴσω πᾶς’ ἐριποῦς’· ὁ δ’ ἄρ’ ἐκ δίνης ἀνορούσας

[247] ἤϊξεν πεδίοιο ποσὶ κραιπνοῖσι πέτεσθαι

[248] δείσας· οὐδέ τ’ ἔληγε θεὸς μέγας, ὦρτο δ’ ἐπ’ αὐτῷ

[249] ἀκροκελαινιόων, ἵνα μιν παύσειε πόνοιο

[250] δῖον Ἀχιλλῆα, Τρώεσσι δὲ λοιγὸν ἀλάλκοι.

[251] Πηλεί̈δης δ’ ἀπόρουσεν ὅσον τ’ ἐπὶ δουρὸς ἐρωή,

[252] αἰετοῦ οἴματ’ ἔχων μέλανος τοῦ θηρητῆρος,

[253] ὅς θ’ ἅμα κάρτιστός τε καὶ ὤκιστος πετεηνῶν·

[254] τῷ ἐϊκὼς ἤϊξεν, ἐπὶ στήθεσσι δὲ χαλκὸς

[255] σμερδαλέον κονάβιζεν· ὕπαιθα δὲ τοῖο λιασθεὶς

[256] φεῦγ’, ὁ δ’ ὄπισθε ῥέων ἕπετο μεγάλῳ ὀρυμαγδῷ.

[257] ὡς δ’ ὅτ’ ἀνὴρ ὀχετηγὸς ἀπὸ κρήνης μελανύδρου

[258] ἂμ φυτὰ καὶ κήπους ὕδατι ῥόον ἡγεμονεύῃ

[259] χερσὶ μάκελλαν ἔχων, ἀμάρης ἐξ ἔχματα βάλλων·

[260] τοῦ μέν τε προρέοντος ὑπὸ ψηφῖδες ἅπασαι

[261] ὀχλεῦνται· τὸ δέ τ’ ὦκα κατειβόμενον κελαρύζει

[262] χώρῳ ἔνι προαλεῖ, φθάνει δέ τε καὶ τὸν ἄγοντα·

[263] ὣς αἰεὶ Ἀχιλῆα κιχήσατο κῦμα ῥόοιο

[264] καὶ λαιψηρὸν ἐόντα· θεοὶ δέ τε φέρτεροι ἀνδρῶν.

[265] ὁσσάκι δ’ ὁρμήσειε ποδάρκης δῖος Ἀχιλλεὺς

[266] στῆναι ἐναντίβιον καὶ γνώμεναι εἴ μιν ἅπαντες

[267] ἀθάνατοι φοβέουσι, τοὶ οὐρανὸν εὐρὺν ἔχουσι,

[268] τοσσάκι μιν μέγα κῦμα διιπετέος ποταμοῖο

[269] πλάζ’ ὤμους καθύπερθεν· ὁ δ’ ὑψόσε ποσσὶν ἐπήδα

[270] θυμῷ ἀνιάζων· ποταμὸς δ’ ὑπὸ γούνατ’ ἐδάμνα

[271] λάβρος ὕπαιθα ῥέων, κονίην δ’ ὑπέρεπτε ποδοῖιν.

[272] Πηλεί̈δης δ’ ᾤμωξεν ἰδὼν εἰς οὐρανὸν εὐρύν·

[273] Ζεῦ πάτερ ὡς οὔ τίς με θεῶν ἐλεεινὸν ὑπέστη

[274] ἐκ ποταμοῖο σαῶσαι· ἔπειτα δὲ καί τι πάθοιμι.

[275] ἄλλος δ’ οὔ τις μοι τόσον αἴτιος Οὐρανιώνων,

[276] ἀλλὰ φίλη μήτηρ, ἥ με ψεύδεσσιν ἔθελγεν·

[277] ἥ μ’ ἔφατο Τρώων ὑπὸ τείχεϊ θωρηκτάων

[278] λαιψηροῖς ὀλέεσθαι Ἀπόλλωνος βελέεσσιν.

[279] ὥς μ’ ὄφελ’ Ἕκτωρ κτεῖναι ὃς ἐνθάδε γ’ ἔτραφ’ ἄριστος·

[280] τώ κ’ ἀγαθὸς μὲν ἔπεφν’, ἀγαθὸν δέ κεν ἐξενάριξε·

[281] νῦν δέ με λευγαλέῳ θανάτῳ εἵμαρτο ἁλῶναι

[282] ἐρχθέντ’ ἐν μεγάλῳ ποταμῷ ὡς παῖδα συφορβόν,

[283] ὅν ῥά τ’ ἔναυλος ἀποέρσῃ χειμῶνι περῶντα.

[284] ὣς φάτο, τῷ δὲ μάλ’ ὦκα Ποσειδάων καὶ Ἀθήνη

[285] στήτην ἐγγὺς ἰόντε, δέμας δ’ ἄνδρεσσιν ἐί̈κτην,

[286] χειρὶ δὲ χεῖρα λαβόντες ἐπιστώσαντ’ ἐπέεσσι.

[287] τοῖσι δὲ μύθων ἦρχε Ποσειδάων ἐνοσίχθων·

[288] Πηλεί̈δη μήτ’ ἄρ τι λίην τρέε μήτέ τι τάρβει·

[289] τοίω γάρ τοι νῶϊ θεῶν ἐπιταρρόθω εἰμὲν

[290] Ζηνὸς ἐπαινήσαντος ἐγὼ καὶ Παλλὰς Ἀθήνη·

[291] ὡς οὔ τοι ποταμῷ γε δαμήμεναι αἴσιμόν ἐστιν,

[292] ἀλλ’ ὅδε μὲν τάχα λωφήσει, σὺ δὲ εἴσεαι αὐτός·

[293] αὐτάρ τοι πυκινῶς ὑποθησόμεθ’ αἴ κε πίθηαι·

[294] μὴ πρὶν παύειν χεῖρας ὁμοιί̈ου πολέμοιο

[295] πρὶν κατὰ Ἰλιόφι κλυτὰ τείχεα λαὸν ἐέλσαι

[296] Τρωϊκόν, ὅς κε φύγῃσι· σὺ δ’ Ἕκτορι θυμὸν ἀπούρας

[297] ἂψ ἐπὶ νῆας ἴμεν· δίδομεν δέ τοι εὖχος ἀρέσθαι.

[298] τὼ μὲν ἄρ’ ὣς εἰπόντε μετ’ ἀθανάτους ἀπεβήτην·

[299] αὐτὰρ ὁ βῆ, μέγα γάρ ῥα θεῶν ὄτρυνεν ἐφετμή,

[300] ἐς πεδίον· τὸ δὲ πᾶν πλῆθ’ ὕδατος ἐκχυμένοιο,

[301] πολλὰ δὲ τεύχεα καλὰ δαὶ κταμένων αἰζηῶν

[302] πλῶον καὶ νέκυες· τοῦ δ’ ὑψόσε γούνατ’ ἐπήδα

[303] πρὸς ῥόον ἀί̈σσοντος ἀν’ ἰθύν, οὐδέ μιν ἴσχεν

[304] εὐρὺ ῥέων ποταμός· μέγα γὰρ σθένος ἔμβαλ’ Ἀθήνη.

[305] οὐδὲ Σκάμανδρος ἔληγε τὸ ὃν μένος, ἀλλ’ ἔτι μᾶλλον

[306] χώετο Πηλεί̈ωνι, κόρυσσε δὲ κῦμα ῥόοιο

[307] ὑψός’ ἀειρόμενος, Σιμόεντι δὲ κέκλετ’ ἀύ̈σας·

[308] φίλε κασίγνητε σθένος ἀνέρος ἀμφότεροί περ

[309] σχῶμεν, ἐπεὶ τάχα ἄστυ μέγα Πριάμοιο ἄνακτος

[310] ἐκπέρσει, Τρῶες δὲ κατὰ μόθον οὐ μενέουσιν.

[311] ἀλλ’ ἐπάμυνε τάχιστα, καὶ ἐμπίπληθι ῥέεθρα

[312] ὕδατος ἐκ πηγέων, πάντας δ’ ὀρόθυνον ἐναύλους,

[313] ἵστη δὲ μέγα κῦμα, πολὺν δ’ ὀρυμαγδὸν ὄρινε

[314] φιτρῶν καὶ λάων, ἵνα παύσομεν ἄγριον ἄνδρα

[315] ὃς δὴ νῦν κρατέει, μέμονεν δ’ ὅ γε ἶσα θεοῖσι.

[316] φημὶ γὰρ οὔτε βίην χραισμησέμεν οὔτέ τι εἶδος

[317] οὔτε τὰ τεύχεα καλά, τά που μάλα νειόθι λίμνης

[318] κείσεθ’ ὑπ’ ἰλύος κεκαλυμμένα· κὰδ δέ μιν αὐτὸν

[319] εἰλύσω ψαμάθοισιν ἅλις χέραδος περιχεύας

[320] μυρίον, οὐδέ οἱ ὀστέ’ ἐπιστήσονται Ἀχαιοὶ

[321] ἀλλέξαι· τόσσην οἱ ἄσιν καθύπερθε καλύψω.

[322] αὐτοῦ οἱ καὶ σῆμα τετεύξεται, οὐδέ τί μιν χρεὼ

[323] ἔσται τυμβοχόης, ὅτε μιν θάπτωσιν Ἀχαιοί.

[324] ἦ, καὶ ἐπῶρτ’ Ἀχιλῆϊ κυκώμενος ὑψόσε θύων

[325] μορμύρων ἀφρῷ τε καὶ αἵματι καὶ νεκύεσσι.

[326] πορφύρεον δ’ ἄρα κῦμα διιπετέος ποταμοῖο

[327] ἵστατ’ ἀειρόμενον, κατὰ δ’ ᾕρεε Πηλεί̈ωνα·

[328] Ἥρη δὲ μέγ’ ἄϋσε περιδείσας’ Ἀχιλῆϊ

[329] μή μιν ἀποέρσειε μέγας ποταμὸς βαθυδίνης,

[330] αὐτίκα δ’ Ἥφαιστον προσεφώνεεν ὃν φίλον υἱόν·

[331] ὄρσεο κυλλοπόδιον ἐμὸν τέκος· ἄντα σέθεν γὰρ

[332] Ξάνθον δινήεντα μάχῃ ἠί̈σκομεν εἶναι·

[333] ἀλλ’ ἐπάμυνε τάχιστα, πιφαύσκεο δὲ φλόγα πολλήν.

[334] αὐτὰρ ἐγὼ Ζεφύροιο καὶ ἀργεστᾶο Νότοιο

[335] εἴσομαι ἐξ ἁλόθεν χαλεπὴν ὄρσουσα θύελλαν,

[336] ἥ κεν ἀπὸ Τρώων κεφαλὰς καὶ τεύχεα κήαι

[337] φλέγμα κακὸν φορέουσα· σὺ δὲ Ξάνθοιο παρ’ ὄχθας

[338] δένδρεα καῖ’, ἐν δ’ αὐτὸν ἵει πυρί· μὴ δέ σε πάμπαν

[339] μειλιχίοις ἐπέεσσιν ἀποτρεπέτω καὶ ἀρειῇ·

[340] μὴ δὲ πρὶν ἀπόπαυε τεὸν μένος, ἀλλ’ ὁπότ’ ἂν δὴ

[341] φθέγξομ’ ἐγὼν ἰάχουσα, τότε σχεῖν ἀκάματον πῦρ.

[342] ὣς ἔφαθ’, Ἥφαιστος δὲ τιτύσκετο θεσπιδαὲς πῦρ.

[343] πρῶτα μὲν ἐν πεδίῳ πῦρ δαίετο, καῖε δὲ νεκροὺς

[344] πολλούς, οἵ ῥα κατ’ αὐτὸν ἅλις ἔσαν, οὓς κτάν’ Ἀχιλλεύς·

[345] πᾶν δ’ ἐξηράνθη πεδίον, σχέτο δ’ ἀγλαὸν ὕδωρ.

[346] ὡς δ’ ὅτ’ ὀπωρινὸς Βορέης νεοαρδέ’ ἀλωὴν

[347] αἶψ’ ἀγξηράνῃ· χαίρει δέ μιν ὅς τις ἐθείρῃ·

[348] ὣς ἐξηράνθη πεδίον πᾶν, κὰδ δ’ ἄρα νεκροὺς

[349] κῆεν· ὁ δ’ ἐς ποταμὸν τρέψε φλόγα παμφανόωσαν.

[350] καίοντο πτελέαι τε καὶ ἰτέαι ἠδὲ μυρῖκαι,

[351] καίετο δὲ λωτός τε ἰδὲ θρύον ἠδὲ κύπειρον,

[352] τὰ περὶ καλὰ ῥέεθρα ἅλις ποταμοῖο πεφύκει·

[353] τείροντ’ ἐγχέλυές τε καὶ ἰχθύες οἳ κατὰ δίνας,

[354] οἳ κατὰ καλὰ ῥέεθρα κυβίστων ἔνθα καὶ ἔνθα

[355] πνοιῇ τειρόμενοι πολυμήτιος Ἡφαίστοιο.

[356] καίετο δ’ ἲς ποταμοῖο ἔπος τ’ ἔφατ’ ἔκ τ’ ὀνόμαζεν·

[357] Ἥφαιστ’, οὔ τις σοί γε θεῶν δύνατ’ ἀντιφερίζειν,

[358] οὐδ’ ἂν ἐγὼ σοί γ’ ὧδε πυρὶ φλεγέθοντι μαχοίμην.

[359] λῆγ’ ἔριδος, Τρῶας δὲ καὶ αὐτίκα δῖος Ἀχιλλεὺς

[360] ἄστεος ἐξελάσειε· τί μοι ἔριδος καὶ ἀρωγῆς;

[361] φῆ πυρὶ καιόμενος, ἀνὰ δ’ ἔφλυε καλὰ ῥέεθρα.

[362] ὡς δὲ λέβης ζεῖ ἔνδον ἐπειγόμενος πυρὶ πολλῷ

[363] κνίσην μελδόμενος ἁπαλοτρεφέος σιάλοιο

[364] πάντοθεν ἀμβολάδην, ὑπὸ δὲ ξύλα κάγκανα κεῖται,

[365] ὣς τοῦ καλὰ ῥέεθρα πυρὶ φλέγετο, ζέε δ’ ὕδωρ·

[366] οὐδ’ ἔθελε προρέειν, ἀλλ’ ἴσχετο· τεῖρε δ’ ἀϋτμὴ

[367] Ἡφαίστοιο βίηφι πολύφρονος. αὐτὰρ ὅ γ’ Ἥρην

[368] πολλὰ λισσόμενος ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·

[369] Ἥρη τίπτε σὸς υἱὸς ἐμὸν ῥόον ἔχραε κήδειν

[370] ἐξ ἄλλων; οὐ μέν τοι ἐγὼ τόσον αἴτιός εἰμι

[371] ὅσσον οἱ ἄλλοι πάντες, ὅσοι Τρώεσσιν ἀρωγοί.

[372] ἀλλ’ ἤτοι μὲν ἐγὼν ἀποπαύσομαι εἰ σὺ κελεύεις,

[373] παυέσθω δὲ καὶ οὗτος· ἐγὼ δ’ ἐπὶ καὶ τόδ’ ὀμοῦμαι,

[374] μή ποτ’ ἐπὶ Τρώεσσιν ἀλεξήσειν κακὸν ἦμαρ,

[375] μὴ δ’ ὁπότ’ ἂν Τροίη μαλερῷ πυρὶ πᾶσα δάηται

[376] καιομένη, καίωσι δ’ ἀρήϊοι υἷες Ἀχαιῶν.

[377] αὐτὰρ ἐπεὶ τό γ’ ἄκουσε θεὰ λευκώλενος Ἥρη,

[378] αὐτίκ’ ἄρ’ Ἥφαιστον προσεφώνεεν ὃν φίλον υἱόν·

[379] Ἥφαιστε σχέο τέκνον ἀγακλεές· οὐ γὰρ ἔοικεν

[380] ἀθάνατον θεὸν ὧδε βροτῶν ἕνεκα στυφελίζειν.

[381] ὣς ἔφαθ’, Ἥφαιστος δὲ κατέσβεσε θεσπιδαὲς πῦρ,

[382] ἄψορρον δ’ ἄρα κῦμα κατέσσυτο καλὰ ῥέεθρα.

[383] αὐτὰρ ἐπεὶ Ξάνθοιο δάμη μένος, οἳ μὲν ἔπειτα

[384] παυσάσθην, Ἥρη γὰρ ἐρύκακε χωομένη περ·

[385] ἐν δ’ ἄλλοισι θεοῖσιν ἔρις πέσε βεβριθυῖα

[386] ἀργαλέη, δίχα δέ σφιν ἐνὶ φρεσὶ θυμὸς ἄητο·

[387] σὺν δ’ ἔπεσον μεγάλῳ πατάγῳ, βράχε δ’ εὐρεῖα χθών,

[388] ἀμφὶ δὲ σάλπιγξεν μέγας οὐρανός. ἄϊε δὲ Ζεὺς

[389] ἥμενος Οὐλύμπῳ· ἐγέλασσε δέ οἱ φίλον ἦτορ

[390] γηθοσύνῃ, ὅθ’ ὁρᾶτο θεοὺς ἔριδι ξυνιόντας.

[391] ἔνθ’ οἵ γ’ οὐκέτι δηρὸν ἀφέστασαν· ἦρχε γὰρ Ἄρης

[392] ῥινοτόρος, καὶ πρῶτος Ἀθηναίῃ ἐπόρουσε

[393] χάλκεον ἔγχος ἔχων, καὶ ὀνείδειον φάτο μῦθον·

[394] τίπτ’ αὖτ’ ὦ κυνάμυια θεοὺς ἔριδι ξυνελαύνεις

[395] θάρσος ἄητον ἔχουσα, μέγας δέ σε θυμὸς ἀνῆκεν;

[396] ἦ οὐ μέμνῃ ὅτε Τυδεί̈δην Διομήδε’ ἀνῆκας

[397] οὐτάμεναι, αὐτὴ δὲ πανόψιον ἔγχος ἑλοῦσα

[398] ἰθὺς ἐμεῦ ὦσας, διὰ δὲ χρόα καλὸν ἔδαψας;

[399] τώ ς’ αὖ νῦν ὀί̈ω ἀποτισέμεν ὅσσα ἔοργας.

[400] ὣς εἰπὼν οὔτησε κατ’ αἰγίδα θυσσανόεσσαν

[401] σμερδαλέην, ἣν οὐδὲ Διὸς δάμνησι κεραυνός·

[402] τῇ μιν Ἄρης οὔτησε μιαιφόνος ἔγχεϊ μακρῷ.

[403] ἣ δ’ ἀναχασσαμένη λίθον εἵλετο χειρὶ παχείῃ

[404] κείμενον ἐν πεδίῳ μέλανα τρηχύν τε μέγαν τε,

[405] τόν ῥ’ ἄνδρες πρότεροι θέσαν ἔμμεναι οὖρον ἀρούρης·

[406] τῷ βάλε θοῦρον Ἄρηα κατ’ αὐχένα, λῦσε δὲ γυῖα.

[407] ἑπτὰ δ’ ἐπέσχε πέλεθρα πεσών, ἐκόνισε δὲ χαίτας,

[408] τεύχεά τ’ ἀμφαράβησε· γέλασσε δὲ Παλλὰς Ἀθήνη,

[409] καί οἱ ἐπευχομένη ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·

[410] νηπύτι’ οὐδέ νύ πώ περ ἐπεφράσω ὅσσον ἀρείων

[411] εὔχομ’ ἐγὼν ἔμεναι, ὅτι μοι μένος ἰσοφαρίζεις.

[412] οὕτω κεν τῆς μητρὸς ἐρινύας ἐξαποτίνοις,

[413] ἥ τοι χωομένη κακὰ μήδεται οὕνεκ’ Ἀχαιοὺς

[414] κάλλιπες, αὐτὰρ Τρωσὶν ὑπερφιάλοισιν ἀμύνεις.

[415] ὣς ἄρα φωνήσασα πάλιν τρέπεν ὄσσε φαεινώ·

[416] τὸν δ’ ἄγε χειρὸς ἑλοῦσα Διὸς θυγάτηρ Ἀφροδίτη

[417] πυκνὰ μάλα στενάχοντα· μόγις δ’ ἐσαγείρετο θυμόν.

[418] τὴν δ’ ὡς οὖν ἐνόησε θεὰ λευκώλενος Ἥρη,

[419] αὐτίκ’ Ἀθηναίην ἔπεα πτερόεντα προσηύδα·

[420] ὢ πόποι αἰγιόχοιο Διὸς τέκος Ἀτρυτώνη

[421] καὶ δ’ αὖθ’ ἡ κυνάμυια ἄγει βροτολοιγὸν Ἄρηα

[422] δηί̈ου ἐκ πολέμοιο κατὰ κλόνον· ἀλλὰ μέτελθε.

[423] ὣς φάτ’, Ἀθηναίη δὲ μετέσσυτο, χαῖρε δὲ θυμῷ,

[424] καί ῥ’ ἐπιεισαμένη πρὸς στήθεα χειρὶ παχείῃ

[425] ἤλασε· τῆς δ’ αὐτοῦ λύτο γούνατα καὶ φίλον ἦτορ.

[426] τὼ μὲν ἄρ’ ἄμφω κεῖντο ἐπὶ χθονὶ πουλυβοτείρῃ,

[427] ἣ δ’ ἄρ’ ἐπευχομένη ἔπεα πτερόεντ’ ἀγόρευε·

[428] τοιοῦτοι νῦν πάντες ὅσοι Τρώεσσιν ἀρωγοὶ

[429] εἶεν, ὅτ’ Ἀργείοισι μαχοίατο θωρηκτῇσιν,

[430] ὧδέ τε θαρσαλέοι καὶ τλήμονες, ὡς Ἀφροδίτη

[431] ἦλθεν Ἄρῃ ἐπίκουρος ἐμῷ μένει ἀντιόωσα·

[432] τώ κεν δὴ πάλαι ἄμμες ἐπαυσάμεθα πτολέμοιο

[433] Ἰλίου ἐκπέρσαντες ἐϋκτίμενον πτολίεθρον.

[434] ὣς φάτο, μείδησεν δὲ θεὰ λευκώλενος Ἥρη.

[435] αὐτὰρ Ἀπόλλωνα προσέφη κρείων ἐνοσίχθων·

[436] Φοῖβε τί ἢ δὴ νῶϊ διέσταμεν; οὐδὲ ἔοικεν

[437] ἀρξάντων ἑτέρων· τὸ μὲν αἴσχιον αἴ κ’ ἀμαχητὶ

[438] ἴομεν Οὔλυμπον δὲ Διὸς ποτὶ χαλκοβατὲς δῶ.

[439] ἄρχε· σὺ γὰρ γενεῆφι νεώτερος· οὐ γὰρ ἔμοιγε

[440] καλόν, ἐπεὶ πρότερος γενόμην καὶ πλείονα οἶδα.

[441] νηπύτι’ ὡς ἄνοον κραδίην ἔχες· οὐδέ νυ τῶν περ

[442] μέμνηαι ὅσα δὴ πάθομεν κακὰ Ἴλιον ἀμφὶ

[443] μοῦνοι νῶϊ θεῶν, ὅτ’ ἀγήνορι Λαομέδοντι

[444] πὰρ Διὸς ἐλθόντες θητεύσαμεν εἰς ἐνιαυτὸν

[445] μισθῷ ἔπι ῥητῷ· ὁ δὲ σημαίνων ἐπέτελλεν.

[446] ἤτοι ἐγὼ Τρώεσσι πόλιν πέρι τεῖχος ἔδειμα

[447] εὐρύ τε καὶ μάλα καλόν, ἵν’ ἄρρηκτος πόλις εἴη·

[448] Φοῖβε σὺ δ’ εἰλίποδας ἕλικας βοῦς βουκολέεσκες

[449] Ἴδης ἐν κνημοῖσι πολυπτύχου ὑληέσσης.

[450] ἀλλ’ ὅτε δὴ μισθοῖο τέλος πολυγηθέες ὧραι

[451] ἐξέφερον, τότε νῶϊ βιήσατο μισθὸν ἅπαντα

[452] Λαομέδων ἔκπαγλος, ἀπειλήσας δ’ ἀπέπεμπε.

[453] σὺν μὲν ὅ γ’ ἠπείλησε πόδας καὶ χεῖρας ὕπερθε

[454] δήσειν, καὶ περάαν νήσων ἔπι τηλεδαπάων·

[455] στεῦτο δ’ ὅ γ’ ἀμφοτέρων ἀπολεψέμεν οὔατα χαλκῷ.

[456] νῶϊ δὲ ἄψορροι κίομεν κεκοτηότι θυμῷ

[457] μισθοῦ χωόμενοι, τὸν ὑποστὰς οὐκ ἐτέλεσσε.

[458] τοῦ δὴ νῦν λαοῖσι φέρεις χάριν, οὐδὲ μεθ’ ἡμέων

[459] πειρᾷ ὥς κε Τρῶες ὑπερφίαλοι ἀπόλωνται

[460] πρόχνυ κακῶς σὺν παισὶ καὶ αἰδοίῃς ἀλόχοισι

[461] τὸν δ’ αὖτε προσέειπεν ἄναξ ἑκάεργος Ἀπόλλων·

[462] ἐννοσίγαι’ οὐκ ἄν με σαόφρονα μυθήσαιο

[463] ἔμμεναι, εἰ δὴ σοί γε βροτῶν ἕνεκα πτολεμίξω

[464] δειλῶν, οἳ φύλλοισιν ἐοικότες ἄλλοτε μέν τε

[465] ζαφλεγέες τελέθουσιν ἀρούρης καρπὸν ἔδοντες,

[466] ἄλλοτε δὲ φθινύθουσιν ἀκήριοι. ἀλλὰ τάχιστα

[467] παυώμεσθα μάχης· οἳ δ’ αὐτοὶ δηριαάσθων.

[468] ὣς ἄρα φωνήσας πάλιν ἐτράπετ’· αἴδετο γάρ ῥα

[469] πατροκασιγνήτοιο μιγήμεναι ἐν παλάμῃσι.

[470] τὸν δὲ κασιγνήτη μάλα νείκεσε πότνια θηρῶν

[471] Ἄρτεμις ἀγροτέρη, καὶ ὀνείδειον φάτο μῦθον·

[472] φεύγεις δὴ ἑκάεργε, Ποσειδάωνι δὲ νίκην

[473] πᾶσαν ἐπέτρεψας, μέλεον δέ οἱ εὖχος ἔδωκας·

[474] νηπύτιε τί νυ τόξον ἔχεις ἀνεμώλιον αὔτως;

[475] μή σευ νῦν ἔτι πατρὸς ἐνὶ μεγάροισιν ἀκούσω

[476] εὐχομένου, ὡς τὸ πρὶν ἐν ἀθανάτοισι θεοῖσιν,

[477] ἄντα Ποσειδάωνος ἐναντίβιον πολεμίζειν.

[478] ὣς φάτο, τὴν δ’ οὔ τι προσέφη ἑκάεργος Ἀπόλλων,

[479] ἀλλὰ χολωσαμένη Διὸς αἰδοίη παράκοιτις

[480] νείκεσεν ἰοχέαιραν ὀνειδείοις ἐπέεσσι·

[481] πῶς δὲ σὺ νῦν μέμονας κύον ἀδεὲς ἀντί’ ἐμεῖο

[482] στήσεσθαι; χαλεπή τοι ἐγὼ μένος ἀντιφέρεσθαι

[483] τοξοφόρῳ περ ἐούσῃ, ἐπεὶ σὲ λέοντα γυναιξὶ

[484] Ζεὺς θῆκεν, καὶ ἔδωκε κατακτάμεν ἥν κ’ ἐθέλῃσθα.

[485] ἤτοι βέλτερόν ἐστι κατ’ οὔρεα θῆρας ἐναίρειν

[486] ἀγροτέρας τ’ ἐλάφους ἢ κρείσσοσιν ἶφι μάχεσθαι.

[487] εἰ δ’ ἐθέλεις πολέμοιο δαήμεναι, ὄφρ’ ἐὺ̈ εἰδῇς

[488] ὅσσον φερτέρη εἴμ’, ὅτι μοι μένος ἀντιφερίζεις.

[489] ἦ ῥα, καὶ ἀμφοτέρας ἐπὶ καρπῷ χεῖρας ἔμαρπτε

[490] σκαιῇ, δεξιτερῇ δ’ ἄρ’ ἀπ’ ὤμων αἴνυτο τόξα,

[491] αὐτοῖσιν δ’ ἄρ’ ἔθεινε παρ’ οὔατα μειδιόωσα

[492] ἐντροπαλιζομένην· ταχέες δ’ ἔκπιπτον ὀϊστοί.

[493] δακρυόεσσα δ’ ὕπαιθα θεὰ φύγεν ὥς τε πέλεια,

[494] ἥ ῥά θ’ ὑπ’ ἴρηκος κοίλην εἰσέπτατο πέτρην

[495] χηραμόν· οὐδ’ ἄρα τῇ γε ἁλώμεναι αἴσιμον ἦεν·

[496] ὣς ἣ δακρυόεσσα φύγεν, λίπε δ’ αὐτόθι τόξα.

[497] Λητὼ δὲ προσέειπε διάκτορος ἀργεϊφόντης·

[498] Λητοῖ ἐγὼ δέ τοι οὔ τι μαχήσομαι· ἀργαλέον δὲ

[499] πληκτίζεσθ’ ἀλόχοισι Διὸς νεφεληγερέταο·

[500] ἀλλὰ μάλα πρόφρασσα μετ’ ἀθανάτοισι θεοῖσιν

[501] εὔχεσθαι ἐμὲ νικῆσαι κρατερῆφι βίηφιν.

[502] ὣς ἄρ’ ἔφη, Λητὼ δὲ συναίνυτο καμπύλα τόξα

[503] πεπτεῶτ’ ἄλλυδις ἄλλα μετὰ στροφάλιγγι κονίης.

[504] ἣ μὲν τόξα λαβοῦσα πάλιν κίε θυγατέρος ἧς·

[505] ἣ δ’ ἄρ’ Ὄλυμπον ἵκανε Διὸς ποτὶ χαλκοβατὲς δῶ,

[506] δακρυόεσσα δὲ πατρὸς ἐφέζετο γούνασι κούρη,

[507] ἀμφὶ δ’ ἄρ’ ἀμβρόσιος ἑανὸς τρέμε· τὴν δὲ προτὶ οἷ

[508] εἷλε πατὴρ Κρονίδης, καὶ ἀνείρετο ἡδὺ γελάσσας·

[509] τίς νύ σε τοιάδ’ ἔρεξε φίλον τέκος Οὐρανιώνων

[510] μαψιδίως, ὡς εἴ τι κακὸν ῥέζουσαν ἐνωπῇ;

[511] τὸν δ’ αὖτε προσέειπεν ἐϋστέφανος κελαδεινή·

[512] σή μ’ ἄλοχος στυφέλιξε πάτερ λευκώλενος Ἥρη,

[513] ἐξ ἧς ἀθανάτοισιν ἔρις καὶ νεῖκος ἐφῆπται.

[514] ὣς οἳ μὲν τοιαῦτα πρὸς ἀλλήλους ἀγόρευον·

[515] αὐτὰρ Ἀπόλλων Φοῖβος ἐδύσετο Ἴλιον ἱρήν·

[516] μέμβλετο γάρ οἱ τεῖχος ἐϋδμήτοιο πόληος

[517] μὴ Δαναοὶ πέρσειαν ὑπὲρ μόρον ἤματι κείνῳ.

[518] οἳ δ’ ἄλλοι πρὸς Ὄλυμπον ἴσαν θεοὶ αἰὲν ἐόντες,

[519] οἳ μὲν χωόμενοι, οἳ δὲ μέγα κυδιόωντες·

[520] κὰδ δ’ ἷζον παρὰ πατρὶ κελαινεφεῖ· αὐτὰρ Ἀχιλλεὺς

[521] Τρῶας ὁμῶς αὐτούς τ’ ὄλεκεν καὶ μώνυχας ἵππους.

[522] ὡς δ’ ὅτε καπνὸς ἰὼν εἰς οὐρανὸν εὐρὺν ἵκηται

[523] ἄστεος αἰθομένοιο, θεῶν δέ ἑ μῆνις ἀνῆκε,

[524] πᾶσι δ’ ἔθηκε πόνον, πολλοῖσι δὲ κήδε’ ἐφῆκεν,

[525] ὣς Ἀχιλεὺς Τρώεσσι πόνον καὶ κήδε’ ἔθηκεν.

[526] ἑστήκει δ’ ὁ γέρων Πρίαμος θείου ἐπὶ πύργου,

[527] ἐς δ’ ἐνόης’ Ἀχιλῆα πελώριον· αὐτὰρ ὑπ’ αὐτοῦ

[528] Τρῶες ἄφαρ κλονέοντο πεφυζότες, οὐδέ τις ἀλκὴ

[529] γίγνεθ’· ὁ δ’ οἰμώξας ἀπὸ πύργου βαῖνε χαμᾶζε

[530] ὀτρύνων παρὰ τεῖχος ἀγακλειτοὺς πυλαωρούς·

[531] πεπταμένας ἐν χερσὶ πύλας ἔχετ’ εἰς ὅ κε λαοὶ

[532] ἔλθωσι προτὶ ἄστυ πεφυζότες· ἦ γὰρ Ἀχιλλεὺς

[533] ἐγγὺς ὅδε κλονέων· νῦν οἴω λοίγι’ ἔσεσθαι.

[534] αὐτὰρ ἐπεί κ’ ἐς τεῖχος ἀναπνεύσωσιν ἀλέντες,

[535] αὖτις ἐπανθέμεναι σανίδας πυκινῶς ἀραρυίας·

[536] δείδια γὰρ μὴ οὖλος ἀνὴρ ἐς τεῖχος ἅληται.

[537] ὣς ἔφαθ’, οἳ δ’ ἄνεσάν τε πύλας καὶ ἀπῶσαν ὀχῆας·

[538] αἳ δὲ πετασθεῖσαι τεῦξαν φάος· αὐτὰρ Ἀπόλλων

[539] ἀντίος ἐξέθορε Τρώων ἵνα λοιγὸν ἀλάλκοι.

[540] οἳ δ’ ἰθὺς πόλιος καὶ τείχεος ὑψηλοῖο

[541] δίψῃ καρχαλέοι κεκονιμένοι ἐκ πεδίοιο

[542] φεῦγον· ὁ δὲ σφεδανὸν ἔφεπ’ ἔγχεϊ, λύσσα δέ οἱ κῆρ

[543] αἰὲν ἔχε κρατερή, μενέαινε δὲ κῦδος ἀρέσθαι.

[544] ἔνθά κεν ὑψίπυλον Τροίην ἕλον υἷες Ἀχαιῶν,

[545] εἰ μὴ Ἀπόλλων Φοῖβος Ἀγήνορα δῖον ἀνῆκε

[546] φῶτ’ Ἀντήνορος υἱὸν ἀμύμονά τε κρατερόν τε.

[547] ἐν μέν οἱ κραδίῃ θάρσος βάλε, πὰρ δέ οἱ αὐτὸς

[548] ἔστη, ὅπως θανάτοιο βαρείας χεῖρας ἀλάλκοι

[549] φηγῷ κεκλιμένος· κεκάλυπτο δ’ ἄρ’ ἠέρι πολλῇ.

[550] αὐτὰρ ὅ γ’ ὡς ἐνόησεν Ἀχιλλῆα πτολίπορθον

[551] ἔστη, πολλὰ δέ οἱ κραδίη πόρφυρε μένοντι·

[552] ὀχθήσας δ’ ἄρα εἶπε πρὸς ὃν μεγαλήτορα θυμόν·

[553] ὤ μοι ἐγών· εἰ μέν κεν ὑπὸ κρατεροῦ Ἀχιλῆος

[554] φεύγω, τῇ περ οἱ ἄλλοι ἀτυζόμενοι κλονέονται,

[555] αἱρήσει με καὶ ὧς, καὶ ἀνάλκιδα δειροτομήσει.

[556] εἰ δ’ ἂν ἐγὼ τούτους μὲν ὑποκλονέεσθαι ἐάσω

[557] Πηλεί̈δῃ Ἀχιλῆϊ, ποσὶν δ’ ἀπὸ τείχεος ἄλλῃ

[558] φεύγω πρὸς πεδίον Ἰλήϊον, ὄφρ’ ἂν ἵκωμαι

[559] Ἴδης τε κνημοὺς κατά τε ῥωπήϊα δύω·

[560] ἑσπέριος δ’ ἂν ἔπειτα λοεσσάμενος ποταμοῖο

[561] ἱδρῶ ἀποψυχθεὶς προτὶ Ἴλιον ἀπονεοίμην·

[562] ἀλλὰ τί ἤ μοι ταῦτα φίλος διελέξατο θυμός;

[563] μή μ’ ἀπαειρόμενον πόλιος πεδίον δὲ νοήσῃ

[564] καί με μεταί̈ξας μάρψῃ ταχέεσσι πόδεσσιν.

[565] οὐκέτ’ ἔπειτ’ ἔσται θάνατον καὶ κῆρας ἀλύξαι·

[566] λίην γὰρ κρατερὸς περὶ πάντων ἔστ’ ἀνθρώπων.

[567] εἰ δέ κέ οἱ προπάροιθε πόλεος κατεναντίον ἔλθω·

[568] καὶ γάρ θην τούτῳ τρωτὸς χρὼς ὀξέϊ χαλκῷ,

[569] ἐν δὲ ἴα ψυχή, θνητὸν δέ ἕ φας’ ἄνθρωποι

[570] ἔμμεναι· αὐτάρ οἱ Κρονίδης Ζεὺς κῦδος ὀπάζει.

[571] ὣς εἰπὼν Ἀχιλῆα ἀλεὶς μένεν, ἐν δέ οἱ ἦτορ

[572] ἄλκιμον ὁρμᾶτο πτολεμίζειν ἠδὲ μάχεσθαι.

[573] ἠύ̈τε πάρδαλις εἶσι βαθείης ἐκ ξυλόχοιο

[574] ἀνδρὸς θηρητῆρος ἐναντίον, οὐδέ τι θυμῷ

[575] ταρβεῖ οὐδὲ φοβεῖται, ἐπεί κεν ὑλαγμὸν ἀκούσῃ·

[576] εἴ περ γὰρ φθάμενός μιν ἢ οὐτάσῃ ἠὲ βάλῃσιν,

[577] ἀλλά τε καὶ περὶ δουρὶ πεπαρμένη οὐκ ἀπολήγει

[578] ἀλκῆς, πρίν γ’ ἠὲ ξυμβλήμεναι ἠὲ δαμῆναι·

[579] ὣς Ἀντήνορος υἱὸς ἀγαυοῦ δῖος Ἀγήνωρ

[580] οὐκ ἔθελεν φεύγειν, πρὶν πειρήσαιτ’ Ἀχιλῆος.

[581] ἀλλ’ ὅ γ’ ἄρ’ ἀσπίδα μὲν πρόσθ’ ἔσχετο πάντος’ ἐί̈σην,

[582] ἐγχείῃ δ’ αὐτοῖο τιτύσκετο, καὶ μέγ’ ἀύ̈τει·

[583] ἦ δή που μάλ’ ἔολπας ἐνὶ φρεσὶ φαίδιμ’ Ἀχιλλεῦ

[584] ἤματι τῷδε πόλιν πέρσειν Τρώων ἀγερώχων

[585] νηπύτι’· ἦ τ’ ἔτι πολλὰ τετεύξεται ἄλγε’ ἐπ’ αὐτῇ.

[586] ἐν γάρ οἱ πολέες τε καὶ ἄλκιμοι ἀνέρες εἰμέν,

[587] οἳ καὶ πρόσθε φίλων τοκέων ἀλόχων τε καὶ υἱῶν

[588] Ἴλιον εἰρυόμεσθα· σὺ δ’ ἐνθάδε πότμον ἐφέψεις

[589] ὧδ’ ἔκπαγλος ἐὼν καὶ θαρσαλέος πολεμιστής.

[590] ἦ ῥα, καὶ ὀξὺν ἄκοντα βαρείης χειρὸς ἀφῆκε,

[591] καί ῥ’ ἔβαλε κνήμην ὑπὸ γούνατος οὐδ’ ἀφάμαρτεν.

[592] ἀμφὶ δέ οἱ κνημὶς νεοτεύκτου κασσιτέροιο

[593] σμερδαλέον κονάβησε· πάλιν δ’ ἀπὸ χαλκὸς ὄρουσε

[594] βλημένου, οὐδ’ ἐπέρησε, θεοῦ δ’ ἠρύκακε δῶρα.

[595] Πηλεί̈δης δ’ ὁρμήσατ’ Ἀγήνορος ἀντιθέοιο

[596] δεύτερος· οὐδ’ ἔτ’ ἔασεν Ἀπόλλων κῦδος ἀρέσθαι,

[597] ἀλλά μιν ἐξήρπαξε, κάλυψε δ’ ἄρ’ ἠέρι πολλῇ,

[598] ἡσύχιον δ’ ἄρα μιν πολέμου ἔκπεμπε νέεσθαι.

[599] αὐτὰρ ὁ Πηλεί̈ωνα δόλῳ ἀποέργαθε λαοῦ·

[600] αὐτῷ γὰρ ἑκάεργος Ἀγήνορι πάντα ἐοικὼς

[601] ἔστη πρόσθε ποδῶν, ὁ δ’ ἐπέσσυτο ποσσὶ διώκειν·

[602] εἷος ὁ τὸν πεδίοιο διώκετο πυροφόροιο

[603] τρέψας πὰρ ποταμὸν βαθυδινήεντα Σκάμανδρον

[604] τυτθὸν ὑπεκπροθέοντα· δόλῳ δ’ ἄρ’ ἔθελγεν Ἀπόλλων

[605] ὡς αἰεὶ ἔλποιτο κιχήσεσθαι ποσὶν οἷσι·

[606] τόφρ’ ἄλλοι Τρῶες πεφοβημένοι ἦλθον ὁμίλῳ

[607] ἀσπάσιοι προτὶ ἄστυ, πόλις δ’ ἔμπλητο ἀλέντων.

[608] οὐδ’ ἄρα τοί γ’ ἔτλαν πόλιος καὶ τείχεος ἐκτὸς

[609] μεῖναι ἔτ’ ἀλλήλους, καὶ γνώμεναι ὅς τε πεφεύγοι

[610] ὅς τ’ ἔθαν’ ἐν πολέμῳ· ἀλλ’ ἐσσυμένως ἐσέχυντο

[611] ἐς πόλιν, ὅν τινα τῶν γε πόδες καὶ γοῦνα σαώσαι.